Η κοινωνία ως τρόπος υπάρξεως και το δαιμονιώδες της απομόνωσης

ΚΥΡΙΑΚῌ ΕΚΤῌ

Ἐκ τοῦ κατὰ Λουκᾶν

η΄ 27 - 39

 

Απομαγνητοφωνημένη ομιλία

του π. Κωνσταντίνου Στρατηγόπουλου, στα πλαίσια της ερμηνείας που έγινε στο κήρυγμα της Κυριακής 

Το ηχητικό απόσπασμα από την ομιλία - εδώ

  Αν τολμούσαμε να ορίσουμε, έστω περιοριστικά, το τι είναι ο Θεός, θα λέγαμε «κοινωνία». Έτσι κάπως το λέει και ο Ευαγγελιστής Ιωάννης όταν λέει «ο Θεός αγάπη εστί». Και επειδή είναι Εκείνος κοινωνία, μας έφτιαξε και εμάς με το κατεξοχήν ζωτικό και δυναμικό στοιχείο της κοινωνίας. Αυτό είναι το κεντρικό βασικό μας κύτταρο, και έτσι, έχοντας αυτό το δομικό κύτταρο μέσα μας, μπορούμε να προχωρήσουμε πάνω στην ομοίωση προς Αυτόν. Αυτό μας καταυγάζει. 

    Ό, τι δεν θέλει να λειτουργήσει αυτό το κοινωνικό στοιχείο – που έτσι ή αλλιώς το έχουμε μέσα μας, θέλουμε ή δεν θέλουμε – αυτό ας το πούμε δαιμονιώδες. Είναι μια ευρύτατη έννοια του δαιμονιώδους, που μόνο έτσι θα καταλάβουμε την συγκεκριμένη περιοριστική στιγμή ενός ανθρώπου που είναι δαιμονισμένος, σε μια ακρότατη αντικοινωνική έκφραση ζωής. Ό, τι λοιπόν δεν θέλει να λειτουργήσει αυτό το δομικό μας στοιχείο, το λέμε δαιμονιώδες. 

    Οτιδήποτε σπάζει την κοινωνία είναι λοιπόν δαιμονιώδες και δαιμονικό, που σημαίνει οι εκφράσεις του δαιμονιώδους μπορούν να πάρουν πολλά επίπεδα και πολλές συντεταγμένες της ζωής μας – και αν ακόμη δεν καταλήξουμε σε αυτό το οριακό σημείο ενός ανθρώπου που είναι κατειλημμένος από δαιμονικές ποικίλες δυνάμεις. Αυτό λοιπόν το κοινωνικό στοιχείο που μας καταυγάζει βιώνεται πάνω σε κάποια επίπεδα. Για να έχουμε κοινωνία με ανθρώπους, αυτό δεν θα το κάνουμε αφηρημένα, το κάνουμε με συγκεκριμένα επίπεδα με πρακτικούς τρόπους. 

    Υπάρχουμε σε έναν τόπο όπου ζούμε, δεν είμαστε ά-τοποι, έχουμε τόπο, και η κοινωνία πραγματώνεται σε έναν τόπο, και δεν είναι θεωρητική δι-εγκεφαλικών διεργασιών. Και η κοινωνία πραγματώνεται σε έναν τόπο, δια της επαφής της παρουσίας των προσώπων «ενώπιος ενωπίω». Αυτά τα δύο βασικά στοιχεία έρχονται στη διήγηση του Ευαγγελίου να τιναχτούν στον αέρα. Το επίπεδο δηλαδή του τόπου και της παρουσίας τινάζονται στον αέρα. 

  Πώς; Προσέξτε, ο δαιμονισμένος (ο συγκεκριμένος) δεν έμενε μέσα σε μια πόλη, δεν μπορούσε να μείνει. Σημαίνει που δεν άφηνε επίπεδο για να κοινωνήσει με τους ανθρώπους. 

      Δεν ξέρω αν έλεγε «τους αγαπώ» ή «δεν τους αγαπώ», αλλά το ότι δεν άφηνε επίπεδο να κοινωνήσει με αυτούς, να βρεθεί σε τόπο μαζί τους ή αδυνατούσε να τους αντέξει σε έναν τόπο, λειτουργούσε το πρώτο δαιμονικό στοιχείο και το σπάσιμο της κοινωνίας. Βλέπετε, η κοινωνία δεν είναι αφηρημένο πράγμα, θέλει τόπο. 

    Και δεύτερον, θέλει μια έκφραση: Είμαι μπροστά στον άλλο. Και σημασία έχει «τι είμαι» μπροστά στον άλλο. Εκεί είναι το μεταβατικό στοιχείο του Ευαγγελίου: που ήτανε ντυμένος με έναν παράξενο τρόπο ο δαιμονισμένος, ή έβγαζε έξω τα ρούχα του, δηλώνει ακριβώς ότι η έκφραση προς τους άλλους ήταν χαλασμένη – ή αξιοποιούσε αυτή την έκφραση. Αυτό είναι συμβολικό στοιχείο των ενδυμάτων. Δεκάδες άλλα τέτοια στοιχεία μπορείτε να βρείτε, αλλά εδώ το Ευαγγέλιο μιλάει για τα ενδύματα αυτού, που ήταν με έναν παράξενο τρόπο. Εξέφραζε ή την απόρριψή του, μέσα από αυτό, προς τους άλλους ή την προβολή του προς τους άλλους. Όλα τα στοιχεία τα οποία λειτουργούν πάνω στο πρόσωπό μας και καλύπτουν το πρόσωπό μας και προβάλλουν άλλα πράγματα πέρα από το πρόσωπό μας ως κοινωνικά στοιχεία είναι δαιμονιώδη. Δηλαδή αν καταργήσουμε αυτό που είμαστε μπροστά στους άλλους, και εμφανιστούμε απορρίπτοντάς τους με έμμεσους τρόπους, ή προβάλλοντας το πρόσωπό μας πέρα από το πρόσωπό μας, με έμμεσους τρόπους, όπως εδώ είναι το στοιχείο των ενδυμάτων, αρχίζει να λειτουργεί το δαιμονιώδες. 

     Λείπει λοιπόν ο τόπος και λείπει η έκφραση, το όργανο της εκφράσεως, που το χρησιμοποιώ με λάθος τρόπο για να εκφραστώ. Ξέρω το ένδυμα, το αξίωμα, ο τίτλος, αυτό που είμαι, αυτά που ξέρω, είναι δευτερεύοντα ιδιώματα του ανθρώπου μέσα από τα οποίο λειτουργεί τον κόσμο. Αν καταργηθεί το πρόσωπο, αυτά γίνονται δαιμονιώδη. Γι' αυτό λοιπόν ούτε τόπο έχει ούτε μπορεί να εκφραστεί, έστω εδώ δια των ενδυμάτων, και γι' αυτό ψάχνεται στον χώρο των μνημείων, των μνημάτων. Γιατί ακριβώς δεν μπορεί να κοινωνήσει με κανένα, είναι στον τόπο που δεν υπάρχουν πρόσωπα για να κοινωνήσει, παρά μόνο νεκροί. Αυτό ακριβώς το στοιχείο με την μοναδική απλότητά του, όπως το περιέγραψε πριν από λίγο ο Λουκάς, είναι το δαιμονιώδες που ζούμε στη ζωή μας: αυτή η έκφραση της κοινωνικότητας μέσα από αυτά τα δεδομένα. Και, προσέξτε, την ίδια ώρα που ο Χριστός πλησιάζει τον δαιμονισμένο ξεπετιέται εδώ το δαιμόνιο το συγκεκριμένο και λέει στον Χριστό: «Τι ήρθες να μας βασανίσεις;» Τι εκφράζει εδώ το συγκεκριμένο πια δαιμόνιο; Εκφράζει την αδυναμία του να δεχθεί την αγάπη, δεν αντέχει την αγάπη που είναι κοινωνία, δεν αντέχει το Χριστό για αυτό λέει «ήρθες να μας βασανίσεις;» Καθόλου, λένε οι Πατέρες. Ο Χριστός δεν έχει καμία διάθεση να βασανίσει, αλλά η παρουσία τής κατεξοχήν κοινωνίας, του Χριστού, της εκφράσεως της αγάπης Του, βασανίζει όλους εκείνους που δεν αντέχουν την κοινωνία και την αγάπη. Δηλαδή όποιος δεν μπορεί να κοινωνήσει με τον άλλο βασανίζεται και χτυπιέται κάτω από την παρουσία του Θεού. Δεν Τον αντέχει, δεν Τον καταλαβαίνει, δεν μπορεί να Τον προσλάβει. Και εκεί είναι πια, θα έλεγα, το μυστήριο αυτού του δαιμονιώδους στοιχείου, που βλέπετε λειτουργεί σε πολλά σκαλοπάτια. Και καταλήγει κάποτε να είναι δαιμονισμένος κάποιος συγκεκριμένα. Αλλά τα προστάδιά του είναι δεκάδες, που τα ζούμε καθημερινά. 

  Και ο Χριστός πια θεραπεύει τον δαιμονισμένο, ο οποίος πια βρίσκει τόπο. Είναι πλάι στον Χριστό και είναι ιματισμένος και σωφρονών. Βλέπετε, η θεραπεία είναι πάνω στα δυο τα στοιχεία: να βρεις τόπο, και να ξεπεράσεις την αξιοποίηση των δευτερευόντων στοιχειών που έχεις στη ζωή σου για να προβάλλεις το πρόσωπό σου. Ψάξτε αυτά τα δύο τα όργανα πάρα πολύ μέσα στην καρδιά σας, ως όργανα και εγχειρίδια δυναμικής «αυτο- ερεύνης», όσο μπορεί να γίνει. Όσο μπορεί να γίνει… Αλλά χρησιμοποιήστε τα πάρα πολύ, για να καταλάβετε πώς λειτουργεί πάνω μας το δαιμονιώδες και πού κρύβονται, πίσω από αυτό το κρυμμένο δαιμονιώδες, δεκάδες καταστάσεις που λειτουργούν έτσι τη ζωή μας με έναν τρόπο καταστρεπτικό και διαστρεβλωτικό και δεν το καταλαβαίνουμε. Δεκάδες αγωνίες μας, άγχη μας, καταστάσεις ψυχασθενειών μας, κρύβουν μέσα αυτά τα δύο τα κύτταρα. 

  Και φυσικά, ως επισφράγισμα αυτής της ιστορίας – εκεί είναι η τραγικότητα – αποκαθίσταται η κοινωνικότητα του πρώην δαιμονισμένου: βρίσκεται σε τόπο, βρίσκεται πλάι στον Χριστό, στον κατεξοχήν τόπο, και έχει πια πρόσωπο, που δεν προβάλλεται μέσα από τα δευτερεύοντα, αλλά η κοινωνία παραμένει δαιμονιώδης! Ενώ αυτός μόνο φαινόταν δαιμονισμένος! Όλος ο περίγυρος είναι δαιμονιώδης πια, παρόλο που δεν είναι δαιμονισμένος με τον πρακτικό τρόπο (δεν έχει μέσα του ένα δαιμόνιο που τον διαταράσσει), γιατί, ακριβώς, βλέποντας το θαύμα και βλέποντας την αποκατάσταση της κοινωνικότητας, λέει να φύγει από εκεί στον Χριστό, δεν Τον αντέχει. Κάνει μια κατ’ επίφαση κοινωνία, μια κοινωνία απλώς εξωτερικής ασφάλειας. Και αυτό είναι δαιμονιώδες! Και ας μην φαίνεται που είναι δαιμονισμένοι αυτοί όπως ο δαιμονισμένος. Το δαιμονιώδες της κοινωνίας, που φτιάχνει μια κατ’ επίφαση ασφάλεια, μια κατ΄ επίφαση ησυχία, και εδώ αντέχει άλλες παρεμβολές, παρεμβολές άλλων τρόπων κοινωνίας, αυτού του μοναδικού τρόπου κοινωνίας, του τόπου και της εκφράσεως που λέγαμε πριν από λίγο. Και έτσι και μια ήσυχη και ασφαλής κοινωνία μπορεί να λειτουργεί, χωρίς να το καταλάβει, δαιμονικά στοιχεία που κάποτε θα εκραγούν, κάποτε θα ξεσπάσουν. Όλες οι ξαφνικές εκρήξεις αντικοινωνικότητας κρύβουν μέσα τους αυτή τη βαθιά διεργασία, αυτού του δαιμονισμένου των κοινωνιών μας. 

    Έτσι λοιπόν, και στο προσωπικό επίπεδο και στο κοινωνικό, λειτουργεί το δαιμονιώδες. Και φυσικά το κοινωνικό θα αποκατασταθεί αν τα πρόσωπα ξεπεράσουν τη δαιμονική τους στάση. Δεν μπορούμε να μιλούμε για αφηρημένες κοινωνιολογικές θεραπευτικές. Δεν γίνονται! Ο τόπος και το πρόσωπο σε σχέση με τη στάση προς τον Χριστό μπορεί να κάνει την παρέμβασή του. Γι' αυτό αν ξεκινήσετε να καθαρίζετε τα δαιμονικά στοιχεία που σας καταυγάζουν, τότε μπορεί να γίνετε κάτι ωφέλιμο, ουσιαστικό, παραγωγικό για τον κοινωνικό σας χώρο. Όλα τα άλλα τα ωφέλιμα και παραγωγικά είναι δευτερεύοντα, και πολλές φορές λειτουργούν πιο πολύ το δαιμονιώδες. 

   Ευχή λοιπόν η περικοπή αυτή με την μοναδική απλότητα και βάθος της να αποτελέσει μια διεργασία, ένα έναυσμα για να καταλάβουμε πως, χωρίς να το καταλαβαίνουμε, λειτουργούμε δαιμονιωδώς την κοινωνία μας και την διαταράσσουμε πολλές φορές, την ταράσσουμε χωρίς να το καταλαβαίνουμε. Ξεπεράστε το δαιμονιώδες, βρείτε τον τόπο, βρείτε το πρόσωπο του άλλου και βρείτε τέλος τον Χριστό και την Εκκλησία!

  

Φιλολογική επιμέλεια κειμένου

Ελένη Κονδύλη

※

Περισσότερες ομιλίες του πατρός Κωνσταντίνου Στρατηγόπουλου είναι διαθέσιμες στην ιστοσελίδα :  www.floga.gr  

ZİHNİN ÇARPITILMASINA DAİR BİR HİKÂYE - Arşipresbiter Konstantinos Stratigopulos

 ZİHNİN ÇARPITILMASINA DAİR BİR HİKÂYE

Mesih ve Gadara Bölgesindeki Cinlere 

Tutulmuş Adam 

Luka İncili, 8. bölüm, 27-39. ayetler

 Το κείμενο στα Ελληνικά : εδώ  

Bu anlatı, Mesih’in cinlere tutulmuş insanları iyileştirmesiyle ilgili İncil’deki diğer anlatılar gibi, hepimizin bildiği bir hikâyedir. Ancak bu olaya yalnızca tek bir açıdan bakamayız. Yani Mesih’in cinlere tutulmuş bir adamla karşılaştığını ve onu iyileştirdiğini söylemekle yetinemeyiz. Elbette Mesih o adamı iyileştirmiştir. Fakat bu İncil pasajı, önümüzde çok daha derin ufuklar açmaktadır.

Bu derinliklere ulaşabilmek için öncelikle Mesih’in adama sorduğu soruya ve adamın verdiği cevaba dikkat etmemiz gerekir. Mesih ona, «Adın ne?» diye sorduğunda adam, «Lejyon» diye cevap verir. Çünkü metinde belirtildiği üzere, onun içinde çok sayıda cin vardı.

Buradaki çokluğa dikkat edin. Bunu yalnızca nicelik, yani cinlerin sayıca çokluğu açısından değerlendirmeyin. Elbette sayısal bir çokluk da söz konusudur. Ancak burada, farkına varmadan yaşadığımız şeytani durumların çeşitliliğine işaret eden çok daha derin, niteliksel bir anlam da vardır.

İncil pasajı bizi, çoğu zaman farkına bile varmadan her gün yaşadığımız bu durumlarla yüzleşmeye çağırıyor. Şimdi metnin izlediği yolu takip ederek, «Lejyon» ifadesinde anlatılan bu çokluğu ve içimizdeki şeytani durumları ana hatlarıyla incelemeye çalışalım.

Birisi, «Bunlar insanın çok sayıdaki tutkularıdır» diyebilir. Gerçekten de öyledir. Ancak metin, bu durumu hem dış dünyamızla hem de iç dünyamızla ilişkimiz üzerinden daha farklı bir biçimde anlatmaktadır.

1. Bulunduğumuz yerde huzur bulamamak

İncil’de öncelikle cinlere tutulmuş adamın hiçbir yerde kalamamasından söz edilir. Evinde bile barınamayan bu adam, bir yerde durup huzur bulamamaktadır.

Şimdi bu anlatıyı dinlerken kendi hayatımızı da düşünelim. Biz de zaman zaman bulunduğumuz yerde huzur bulamaz, sürekli bir şeylerin değişmesini isteriz. Bir şeylerin olmasını bekleriz, fakat beklediğimiz gerçekleşmez. Bunun sonucunda bulunduğumuz yerden, içinde yaşadığımız koşullardan ve çevremizdeki insanlardan hoşnutsuzluk duyarız.

Elbette bunun pek çok sebebi olabilir. Ancak bazen bütün bu huzursuzluğun arkasında, kendimizle ve içimizde taşıdığımız şeytani unsurlarla yüzleşemememiz vardır.

Asıl sorun, başkaları için bir şeyler yapmamız gerekirken bunu yapamamamızdır. Dünyaya, çevremizdeki insanlara bir katkıda bulunmak yerine, başkalarının bizim için bir şeyler yapmasını bekleriz. Beklentilerimiz karşılanmadığında ise hiçbir yer bizi mutlu edemez, hiçbir ortam bize yetmez. İşte burada önemli bir meseleyle karşı karşıyayız: Bir yerde durabilme, bulunduğumuz yerde huzur bulabilme konusundaki yetersizliğimiz.

İncil anlatısı daha sonra adamın ıssız yerlere sürüklendiğini söyler. Elbette münzeviler de ıssız yerlere giderlerdi; ancak onlar Tanrı’ya yaklaşmak ve kutsallaşmak için ıssızlığı seçerlerdi. Bu adam ise oraya huzur bulmak, sıkıntısından kurtulmak için gidiyordu.

Biz de bazen bulunduğumuz yerin veya koşullarımızın değişmesiyle iç dünyamızın da değişeceğini düşünürüz. Yeni bir yere gidersek, yeni bir çevre edinirsek, başka bir hayat kurarsak huzur bulacağımıza inanırız. Oysa içimizdeki sorunlarla yüzleşmedikçe, yer değiştirmek bizi gerçekten değiştirmez. Nitekim bu adamın sonunda yaşadığı yer mezarlıklar olur. Mezar, ölümün mekânıdır; umudun ve hayatın bulunmadığı yerdir.

İçimizde taşıdığımız karanlıklarla yüzleşmeden onları başka yerlere götürerek huzur bulmaya çalışırsak, hiçbir yerde gerçek huzura kavuşamayız. Dışarıdan bakıldığında güzel görünen yerlerde yaşıyor olsak bile, iç dünyamızda umutsuzluğun ve ölümün hâkim olduğu bir hayat sürebiliriz.

Peki, Mesih’in hayatımızda bulunması ne demektir?

Mesih’in hayatımızda bulunması, O’nun bizim için yalnızca bir inanç konusu olarak kalmaması, hayatımızda tecrübe ettiğimiz canlı bir gerçeklik hâline gelmesi demektir. Mesih aracılığıyla bizler de dünyanın umudu hâline gelmeliyiz. Başkalarından sürekli bizim için bir şeyler yapmalarını beklemek yerine, biz başkaları için bir şeyler yapmalıyız.

2. Dış görünüşümüz ve başkalarının bizi nasıl gördüğü

İncil anlatısında karşımıza çıkan ikinci mesele, insanın dış görünüşüyle ilgilidir. Metinde, cinlere tutulmuş adamın üzerine giysi giyemediği belirtilir. Burada giysilerden söz edilmekle birlikte, anlatının anlamı çok daha derindir. Çünkü mesele yalnızca ne giydiğimiz değil, kendimizi başkalarına nasıl gösterdiğimiz ve başkalarının bizi nasıl değerlendirmesini istediğimizdir.

Adamın giysi giyememesi ve zincirlerle dolaşması, onun içinde bulunduğu durumun dışarıya yansıyan bir ifadesidir.

Biz de kendi hayatımızda buna benzer durumlarla karşılaşabiliriz. Nasıl göründüğümüz, başkalarının hakkımızda ne düşündüğü, bizi nasıl anladığı ve nasıl değerlendirdiği bizim için aşırı derecede önemli hâle gelebilir.

Kendimizi sürekli başkalarının gözünden değerlendirmeye başlarız. İnsanların bizi nasıl gördüğünü düşünür, onların beklentilerine uygun görünmek için çabalar ve kendimizle ilgili belli bir imajı korumaya çalışırız. Oysa burada çok derin bir teolojik mesele vardır. İnsan, düşüşten sonra «deri giysiler» giymiştir. Bu ifade, insanın düşüş sonrasındaki durumunu anlamamız bakımından önemli bir yere sahiptir.

Dolayısıyla giysi meselesine yalnızca dış görünüş açısından bakmamalıyız. Asıl soru şudur: Nasıl görünmek istiyoruz? İnsanların bizi nasıl tanımasını bekliyoruz? Başkalarının bizi anlaması için ne kadar çaba harcıyoruz?

Bütün bunlar, kendi iç dünyamızdan uzaklaşıp başkalarının değerlendirmelerine bağımlı hâle geldiğimizde, ruhsal hayatımız için bir engele dönüşebilir. Çünkü asıl mesele yalnızca başkalarının bizi nasıl anlayacağı değildir. Bizim başkalarını nasıl anladığımız, onlara nasıl yaklaştığımız ve onlar için ne yaptığımız da önemlidir.

Başkalarının bizi anlamasını beklerken onları anlamaya çalışıyor muyuz? Onlardan sevgi ve ilgi beklerken biz onlara sevgi ve ilgi gösterebiliyor muyuz? İşte dış görünüşümüzle ve başkalarının bizi nasıl değerlendirdiğiyle ilgili bu aşırı kaygının ardında da şeytani bir unsur bulunabilir. Dışarıdan bakıldığında cinlere tutulmuş gibi görünmeyebiliriz; ancak iç dünyamızda bu tür bir tutsaklığın içinde yaşayabiliriz.

3. Mesih olmadan sağlanmaya çalışılan toplumsal huzur

İncil pasajında karşımıza çıkan üçüncü mesele, toplumsal hayatla ilgilidir. Mesih, cinlere tutulmuş adamı iyileştirir. Ancak çevrede yaşayan insanlar O’nu kabul etmek yerine oradan ayrılmasını isterler. Burada düşündürücü bir durum vardır: İnsanlar görünüşte iyi bir şey yapmaya, toplumdaki düzeni ve dengeleri korumaya çalışıyor olabilirler. Huzur, düzen ve asayiş sağlamak ilk bakışta elbette olumlu şeylerdir. Ancak bütün bunlar Mesih dışarıda bırakılarak gerçekleştirilmeye çalışıldığında, meselenin özü değişir.

Çünkü insanlar yalnızca düzeni korumayı, sorunları ortadan kaldırmayı ve herkesin sessizce kendi hayatını sürdürmesini sağlamayı amaçlayabilirler. Fakat bu düzenin içinde Mesih’in sevgisi, hakikati ve insanı dönüştüren varlığı yoksa, ortaya çıkan şey gerçek anlamda ruhsal bir huzur değildir. Yalnızca görünürde bir sükûnet sağlanmış olur.

Biz böyle bir sükûnet istemiyoruz. Biz, Mesih’in varlığıyla insanın iç dünyasında ve toplumda meydana gelen dönüştürücü hareketi istiyoruz. Mesih, «Ben dünyaya ateş atmaya geldim» demiştir.

Bu ateş, insanı kötülükten arındıran, vicdanını uyandıran, alışkanlıklarını sorgulamasına yol açan ve onu hakikate yönelten ruhsal bir ateştir.

Dolayısıyla toplumsal, ekonomik veya başka alanlarda bize huzurlu bir düzen vaat edenlerin söylediklerini değerlendirirken dikkatli olmalıyız. Eğer bu düzenin içinde Mesih’in sevgisine, hakikate ve insanı dönüştüren ruhsal mücadeleye yer yoksa, yalnızca dışarıdan sağlanan bir dengeyle yetinmemeliyiz.

Çünkü gerçek huzur, insanın ve toplumun Mesih’ten uzaklaştırılmasıyla değil, O’nun hakikatinin ve sevgisinin hayatımıza girmesiyle mümkündür. İşte bu da metnin ortaya koyduğu üçüncü şeytani unsurdur: Mesih’i dışarıda bırakarak huzur ve düzen sağlamaya çalışmak.

4. Mesih’i tanımak ama O’na tahammül edememek

Şimdi daha derin bir meseleye geliyoruz.

İncil’de cin, Mesih’e yalvararak kendisini yok etmemesini ister. Burada dikkat çekici olan şudur: Cin, Mesih’i tanımaktadır; fakat O’na tahammül edememektedir. Bu durum, dinî bir hayat yaşadığını düşünen insan için de önemli bir uyarı taşır.

İnsan Mesih hakkında bilgi sahibi olabilir, O’na inandığını söyleyebilir ve hayatının belirli alanlarında imanını ifade edebilir. Ancak bütün bunlara rağmen Mesih’in sevgisiyle gerçekten yüzleşmeye tahammül edemeyebilir.

Çünkü Mesih’le gerçek anlamda karşılaşmak, insanın kendisini sorgulamasını gerektirir. Kendi tutkularıyla, bencilliğiyle, korkularıyla ve alışkanlıklarıyla yüzleşmesini ister.

Bazen Mesih’in hayatımızın belirli bir bölümüne kadar girmesine izin veririz; fakat diğer alanlara dokunmasını istemeyiz.

Sanki O’na şöyle deriz:

«Buraya kadar! Hayatımın bu bölümüne kadar gelebilirsin, ama bundan ötesine geçme. Bazı şeyleri değiştirmene izin veremem.» İşte burada, Mesih’e inanmakla O’na hayatımızı açmak arasındaki fark ortaya çıkar. Mesih’i tanımak başka, O’nun sevgisinin bizi dönüştürmesine izin vermek başkadır. Gerçek iman, Mesih’i yalnızca düşüncelerimizde kabul etmek değil, hayatımızın tamamını O’nun sevgisine açabilmektir.

5. Mesih’in iyileştirdiği insan: Aklın ve zihnin arınması

Bütün bu anlatım, cinlerden oluşan lejyonun ne kadar çok çeşitli olduğunu, genel hatlarıyla ortaya koymaktadır. Bu cinler çok sayıdaydı; biz de her gün benzerlerini üzerimizde taşıyoruz. Peki, bu trajedinin çözümü nedir? Metnin kendi ifadesiyle cevap şudur: Çevrede yaşayanlar olayın gerçekleştiği yere gelirler ve cinlere tutulmuş adamı «İsa’nın ayaklarının dibinde», «giyinmiş ve aklı başında» bulurlar. Görüyorsunuz, adamın «giyinmiş» olması, yalnızca dış görünüşünün değiştiği anlamına gelmez. Değişen, onun kendisini nasıl göstermek istediğidir. Artık olduğu kişidir; kendisini olduğundan farklı gösterme ihtiyacı duymaz. Şimdi özellikle dikkat etmenizi istediğim anahtar kelimeye geliyoruz: Adam «aklı başında»dır. Burada kullanılan ifade, kelimenin tam anlamıyla, «aklî melekeleri yerinde» demektir. Kilise’nin yaptığı da budur: İnsanın zihnini, aklını iyileştirmek. Çünkü şeytani unsurla ilgili bütün bu mesele, aslında insanın aklıyla, zihniyle ve zihnin çarpıtılmasıyla ilgilidir. Bu çarpılma, sonunda insanın gerçekten cinlere tutulduğu bir duruma da dönüşebilir. Nitekim cinler, zihni çarpıtılmış bir insana yerleşebilirler. Ancak burada söz konusu olan, temelde, zihnin çarpıtılması meselesidir. Adam artık «aklı başında»dır ve Mesih’in yanında oturmaktadır. Metindeki bu ifade, onun zihinsel melekelerinin sağlığına kavuştuğunu gösterir. Bunun anlamı şudur: Mesih’e yakın olanlar, aklı başında ve sağlıklı düşünebilen insanlardır; zihinleri berraktır, düşünceleri arınmıştır. Onlar, zihnin arınması sürecinden geçmişlerdir. Öyleyse bu metin son derece derin ve insanı düşünmeye sevk eden bir metindir. Bizi, günlük hayatımızda karşılaştığımız pek çok olaya yönlendirir. Bu olayları kendi hayatımızla karşılaştırarak inceleyebilir, nerede bir şeyleri kaybettiğimizi ve nasıl iyileşebileceğimizi görebiliriz.

Mesih ve Gadara Bölgesindeki Cinlere Tutulmuş Adam …

Mesih’e ne cinler dayanabildi ne de çevrede yaşayan insanlar. Dileriz ki biz onlar gibi olmayalım; Mesih’in ayaklarının dibinde, aklımız ve zihnimiz arınmış bir hâlde bulunanlardan olalım.

Arşipresbiter Konstantinos Stratigopulos’un 

22 Ekim 2006 tarihli vaazı

Το κείμενο στα Ελληνικά : εδώ  

ΜΙΑ ΙΣΤΟΡΙΑ ΔΙΑΣΤΡΟΦΗΣ ΤΟΥ ΝΟΥ

 

ΜΙΑ ΙΣΤΟΡΙΑ ΔΙΑΣΤΡΟΦΗΣ ΤΟΥ ΝΟΥ

Ἀπομαγνητοφωνημένη ὁμιλία

τοῦ πρωτοπρεσβυτέρου Κωνσταντίνου Στρατηγόπουλου,

ἀπό τήν ἱστοσελίδα floga.gr, ἐπάνω στό χωρίο τοῦ κατά Λουκᾶν Εὐαγγελίου, κεφάλαιο 8ο, στίχοι 27 ἕως 39, στά πλαίσια τῆς ἑρμηνείας πού ἔγινε στό κήρυγμα τῆς Κυριακῆς 22-10-2006. 

    Γνωστή καί πάλι ἡ διήγηση καί ἀπό ἄλλες περιπτώσεις παράλληλης θεραπείας δαιμονισμένων ἀπό τόν Χριστό, ἡ ὁποία ὅμως διήγηση δέν μπορεῖ νά κοιταχτεῖ μονοτόνως, δηλαδή μόνο μέ μιά ματιά, ὅτι ὁ Χριστός βρίσκει ἕνα δαιμονισμένο καί τόν γιατρεύει. Αὐτό εἶναι δεδομένο. Ἡ περικοπή ἀνοίγει ἄλλες πολύ βαθιές προοπτικές καί μάλιστα κεντρικό σημεῖο ἀφετηρίας, γιά νά μποῦμε στίς βαθύτερες προοπτικές τῆς περικοπῆς, εἶναι αὐτό τό ὁποῖο εἶπε ὁ δαιμονισμένος ὅταν ὁ Χριστός τόν ρώτησε «ποιό εἶναι τό ὄνομά σου;», πού εἶπε «λεγεών», γιατί, λέει τό κείμενο, ἦταν πολλά τά δαιμόνια πού εἶχε μέσα. 

    Προσέξτε αὐτή τήν πολλαπλότητα. Δέν θά τό δεῖτε αὐτό μόνο ποσοτικά, τά πολλά τά δαιμόνια. Μπορεῖ καί νά εἶναι, ἀλλά ἀναφέρεται σέ κάτι πολύ βαθύ ποιοτικό, πού ἀφορᾶ τήν ποικιλία τῶν δαιμονικῶν καταστάσεων πού ζοῦμε χωρίς νά τό καταλαβαίνουμε. Αὐτό κάνει ἡ περικοπή καί μᾶς βάζει σέ μιά σκληρή ἀναμέτρηση μέ δαιμονικά πράγματα πού ζοῦμε καθημερινά χωρίς νά τό καταλαβαίνουμε. Νά ἀκολουθήσω τήν πορεία τῆς περικοπῆς προσπαθώντας μέ ἁδρό τρόπο νά περιγράψω, ἀξιοποιώντας τά λόγια τῆς περικοπῆς, αὐτό τό «πολλά δαιμόνια». Τί εἶναι αὐτό τό πολλαπλό; Τί εἶναι αὐτά τά πολλά; Κάποιος θά πεῖ «πολλά πάθη», πράγματι ἔτσι εἶναι, ἀλλά τό κείμενο τό περιγράφει μέ ἄλλο τρόπο, καί ἐξωτερικό καί ἐσωτερικό. Κοιτάξτε τήν πορεία τοῦ κειμένου: 

    Πρῶτα-πρῶτα βάζει τόν δαιμονισμένο νά μετριέται μέ τήν ἀδυναμία νά σταθεῖ σέ ἕναν τόπο -ὅταν κάνω τήν ἀνάλυση τώρα, νά βάζετε σέ ἕναν παράλληλο ἐκφραστικό τρόπο τόν ἑαυτό σας καί τόν ἑαυτό μας. Τήν ἀδυναμία λοιπόν νά σταθεῖ σέ ἕναν τόπο, καί αὐτό τό ἐκφράζει, τό θέμα τοῦ τόπου, πολυποίκιλα. Πρῶτα-πρῶτα τό λέει: «Δέν μποροῦσε νά μείνει στήν οἰκία του, ἀδυνατεῖ νά κάτσει κάπου». Ὑπάρχουν χίλιοι λόγοι γι᾽ αὐτό, ἀλλά τίποτε δέν μπορεῖ νά εἶναι δυσκολία παρά μόνο ὁ ἑαυτός μας καί τό δαιμονικό στοιχεῖο πού κουβαλᾶμε, ἡ ἀδυναμία δηλαδή νά στραφοῦμε νά κάνουμε κάτι γιά τόν κόσμο -αὐτό εἶναι τό δαιμονικό- καί κάνουμε τό ἀντίθετο, καί περιμένουμε οἱ ἄλλοι νά κάνουν κάτι γιά μᾶς κι ἄν δέν γίνεται οἱ τόποι δέν μᾶς ἀντέχουν. 

    Εἶναι λοιπόν ἡ ἀδυναμία μας νά σταθοῦμε στόν τόπο. Χίλιες αἰτίες μπορεῖ νά ὑπάρχουν, ἀλλά μέσα κρύβεται κάτι δαιμονικό. Κάτι περιμένουμε νά γίνει καί δέν γίνεται καί ἀδυνατοῦμε νά σταθοῦμε στούς τόπους· καί μάλιστα κάνει μιά προέκταση τό κείμενο καί λέει: «ἠλαύνετο εἰς τὰς ἐρήμους», πήγαινε σέ ἔρημους τόπους. Βέβαια καί οἱ ἀσκητές πήγαιναν στίς ἐρήμους, ἀλλά πήγαιναν γιά νά ἁγιάσουν στίς ἐρήμους. Αὐτός πήγαινε στήν ἔρημο γιά νά ἀναπαυθεῖ. Βλέπετε, ἡ δεύτερη ἀναζήτησή μας σέ σχέση μέ τούς τόπους, ἡ δαιμονική μας ἀναζήτηση, πιστεύοντας πού κάποιοι τόποι, κάποια ἀλλαγή τῶν τόπων θά μᾶς ἀλλάξουν καί ἡ ὁριστική κατάληξη τοῦ τόπου του ἦταν, λέει, τά μνήματα ὅπου ἔμενε. Τό μνῆμα εἶναι χῶρος θανάτου, ἐκεῖ πού δέν ὑπάρχει ἐλπίδα, ἐκεῖ πού δέν ὑπάρχει ζωή, ἐκεῖ πού δέν ὑπάρχει Χριστός. Ὅπου καί νά κουβαλᾶμε τά δαιμονικά στοιχεῖα μας καί προσπαθοῦμε νά τά ἀναπαύσουμε πουθενά δέν θά ἀναπαυόμαστε καί καθημερινά σέ φαινομενικά ὡραίους τόπους θά μένουμε, ἀλλά σέ μνήματα θά μένουμε γιατί ἐκεῖ δέν θά ὑπάρχει ζωή, δέν θά ὑπάρχει ἐλπίδα. Ὅταν λέω «νά ὑπάρχει ὁ Χριστός» σημαίνει ὁ Χριστός νά γίνει βίωσή μας, νά γίνουμε ἐμεῖς μέσα ἀπό τόν Χριστό ἐλπίδα τοῦ κόσμου καί, ἀντί νά ἀπαιτοῦμε, νά κάνουμε κάτι γιά τούς ἄλλους. Αὐτό εἶναι τό στοιχεῖο τῆς δαιμονικῆς ἀναμετρήσεως μέ τούς τόπους. 

    Καί ἔρχεται μιά ἄλλη πρόκληση δαιμονικῆς ἀναμετρήσεως μέ τήν ἐμφάνιση. Ἐδῶ ἀναφέρεται στά ροῦχα μέν, ἀλλά τό κείμενο πάει πολύ μακριά οὐσιαστικά, γιατί εἶναι αὐτό πού εἴμαστε ἡ ἐμφάνιση. Ἐδῶ τό λέει, «δέν μποροῦσε νά βάλει ροῦχα ἐπάνω του». Εἶναι πρακτικό τό θέμα, ἀδυναμία κάτι νά τοῦ ἀρέσει, καί ἐκεῖνο πού ἐπέλεγε ἦταν νά φοράει ἁλυσίδες. Αὐτό εἶναι ἡ ἔκφραση τοῦ δαιμονικοῦ στοιχείου, ἡ ἐναγώνια ἀναζήτησή μας τοῦ πῶς φαινόμαστε πρός τά ἔξω. Ἔτσι νά πάρετε καί τό ἔνδυμα, νά πάρετε τή βαθιά θεολογική προοπτική του. Νά θυμηθεῖτε πού ὁ ἄνθρωπος ἐνεδύθη «χιτῶνας δερματίνους» μετά τήν πτώση. Εἶναι πολύ βαθιά ἡ προοπτική αὐτή, τό πῶς φαινόμαστε, τό πῶς θέλουμε νά φαινόμαστε, οἱ ἀπαιτήσεις πού ἔχουμε γιά τό πῶς θά μᾶς καταλάβουν. Αὐτό εἶναι δαιμονικό στοιχεῖο, γιατί τό θέμα εἶναι ὄχι νά μᾶς καταλάβουν, [ἀλλά] ἐμεῖς τί θά καταλάβουμε ἀπό αὐτούς. Ἐκεῖ κρύβεται λοιπόν δαιμονικό στοιχεῖο κι ἄς μή φαινόμαστε ἐξωτερικά δαιμονισμένοι. 

    Ἕνα τρίτο στοιχεῖο πού πολλαπλασιάζει αὐτή τήν ταραχή τοῦ κόσμου εἶναι τό δαιμονικό κοινωνικό στοιχεῖο. Βλέπετε, ὁ Χριστός γιατρεύει καί αὐτοί τόν διώχνουν, τοῦ λένε «νά φύγεις». Εἶναι ἄλλη ἱστορία, ὅτι κάποιοι προσπαθοῦν νά κρατήσουν ἰσορροπίες στόν κόσμο (ἡσυχία, τάξη, ἀστυνόμευση). Φαίνονται καλά πράγματα. Ὅλα εἶναι δαιμονιώδη χωρίς τόν Χριστό, γιατί ἄν ὅλα αὐτά τά κάνουν καί βγάλουν ἔξω τόν Χριστό, δέν ἔκαναν τίποτε, ἁπλῶς κρατοῦν μιά δαιμονιώδη ἡσυχία καί ἐμεῖς τέτοια δαιμονιώδη ἡσυχία δέν τή θέλουμε. Ἐμεῖς θέλουμε μιά χριστοειδή ταραχή στόν κόσμο. «Ἐγώ ἦρθα γιά νά βάλω πῦρ στόν κόσμο», εἶπε ὁ Χριστός. Ὅσοι λοιπόν μᾶς ὑποσχεθοῦν σέ κοινωνικό ἐπίπεδο ὅτι θά ἐξασφαλίσουν ἰσορροπίες ἡσυχίας πολυποίκιλης (κοινωνικῆς, οἰκονομικῆς, ὅ,τι καί νά σᾶς ποῦν) καί ἐκεῖ ἀπουσιάζει ἡ ταραχή τοῦ Χριστοῦ, νά μήν τούς πιστέψετε. Εἶναι τό τρίτο δαιμονικό στοιχεῖο. 

    Καί ἔρχεται ἕνα ἄλλο, πιό βαθύ, δαιμονικό στοιχεῖο, πού ἔρχεται ὁ δαίμονας καί παρακαλεῖ τόν Χριστό νά μήν τόν καταστρέψει. Φοβᾶται τόν Χριστό. Εἶναι ἄλλο δαιμονικό στοιχεῖο. Τόν ἀναγνωρίζει, ἀλλά δέν Τόν ἀντέχει. Βλέπετε, εἶναι μιά ἄλλη ἱστορία, πού εἶναι τό δαιμονικό στοιχεῖο τοῦ θρησκευόμενου ἀνθρώπου ἤ τοῦ θρησκευτικοῦ ἀνθρώπου πού ἔρχεται νά θέσει στοιχεῖα πίστεως στόν Χριστό, ἀλλά δέν ἀντέχει νά ἀναμετρηθεῖ μαζί Του, μέ τήν ἀγάπη Του, καί λέει: «μέχρι ἐδῶ· μέχρι ἐδῶ εἴμαστε». 

    Ὅλος αὐτός ὁ καμβάς χαρακτηρίζει, μέ ἕναν ἁδρό τρόπο πραγματικά, αὐτό τό πολυποίκιλο τῆς λεγεῶνος τῶν δαιμόνων. Ἦταν πολλά τά δαιμόνια, τά ὁποῖα κουβαλᾶμε κι ἐμεῖς πάνω μας καθημερινά, καί ἡ λύση αὐτῆς τῆς τραγωδίας μέσα ἀπό τό κείμενο εἶναι -καί πάλι στή φράση τοῦ κειμένου- ὅτι ἦρθαν οἱ περίοικοι τοῦ τόπου καί βρίσκουν τόν δαιμονισμένο «παρά τούς πόδας τοῦ ᾿Ιησοῦ», «ἱματισμένον καί σωφρονοῦντα». Βλέπετε, τό «ἱματισμένον» ἀλλάζει τόν τρόπο ὄχι ἁπλῶς τῆς ἐμφανίσεώς του· ἀλλάζει τό πῶς θέλει νά φανεῖ ὁ ἴδιος. Εἶναι αὐτός πού εἶναι. Καί προσέξτε τή λέξη, τή λέξη-κλειδί πιά: Ἦταν «σωφρονῶν». Προσέξτε: «σώας τάς φρένας». Εἶναι αὐτό πού κάνει ἡ Ἐκκλησία· γιατρεύει τόν νοῦ, γιατρεύει τάς φρένας, γιατί ὅλη αὐτή ἡ ἱστορία τοῦ δαιμονικοῦ στοιχείου εἶναι ἀκριβῶς μιά ἱστορία φρενῶν, τοῦ νοῦ, διαστροφῆς τοῦ νοῦ, καί ἐκεῖ πάνω μπορεῖ νά ἔρθει μιά ὁριστική κατάσταση καί πρακτικοῦ δαιμονισμοῦ, ὅπως σέ ἕναν διεστραμμένο νοῦ μποροῦν νά ἐγκατασταθοῦν καί τά δαιμόνια. Εἶναι ὅμως μιά ἱστορία διαστροφῆς τοῦ νοῦ. «Σώας τάς φρένας» καί κάθεται πλάι στόν Χριστό «σωφρονῶν», πού σημαίνει ὅσοι εἶναι κοντά στόν Χριστό εἶναι σωφρονοῦντες, ἔχουν καθαρό τόν νοῦ, ἔχουν καθαρή τή διάνοια, ἔχουν περάσει ἀπό τήν κάθαρση τοῦ νοῦ. 

    Τό κείμενο λοιπόν εἶναι πάρα πολύ βαθύ, εἶναι πολύ προκλητικό καί μᾶς ἀναγάγει σέ πολλά καθημερινά γεγονότα, πού θά μπορεῖτε νά τά ἀναλύσετε σέ μιά συγκριτική πορεία μέ τή ζωή σας καί νά δεῖτε ποῦ μπορεῖ νά χάνουμε κάτι καί πῶς μποροῦμε νά γιατρευτοῦμε. 

    Ὁ Χριστός καί ὁ δαιμονισμένος τῶν Γαδαρηνῶν. 

    ...καί τόν Χριστό δέν τόν ἄντεξαν οὔτε τά δαιμόνια οὔτε οἱ περίοικοι. Ἄς εὐχηθοῦμε νά μήν εἴμαστε σάν αὐτούς, ἀλλά νά εἴμαστε αὐτοί πού εἴμαστε παρά τούς πόδας τοῦ Χριστοῦ σωφρονοῦντες.

Πηγή: http://www.floga.gr/50/01/01/2006-7/02_200610220101.asp

ΧΕΡΟΥΒΙΚΟ

 

Ἐν πελάγει τοῦ βίου ταῖς πράξεσί μου, κατῆλθον εἰς βυθόν·

 

«Ἐν πελάγει τοῦ βίου ταῖς πράξεσί μου, κατῆλθον εἰς βυθόν· ἀλλ’ ὡς ἐκ κήτους Ἰωνᾶς οὕτω βοῶ σοι· Ἐκ βυθοῦ τῶν κακῶν μου, ἀνάγαγε δέομαι, Υἱὲ τοῦ Θεοῦ καὶ Λόγε».

Το αποστολικό ήθος και η νηπιότητα της καρδιάς

Τοῦ Ἁγίου Ἀποστόλου καί Εὐαγγελιστοῦ Λουκᾶ

Ἐκ τοῦ κατὰ Λουκᾶν

ι΄ 16 - 21

   

Απομαγνητοφωνημένη ομιλία

του π. Κωνσταντίνου Στρατηγόπουλου, στα πλαίσια της ερμηνείας που έγινε στο κήρυγμα της Κυριακής 18 Οκτωβρίου του 2009

Το ηχητικό απόσπασμα από την ομιλία - εδώ

     Η ευαγγελική περικοπή που ακούσαμε πριν από λίγο αναγιγνώσκεται τιμητικώς πως για την γιορτή του Αγίου και Αποστόλου Ευαγγελιστού Λουκά που γιορτάζει σήμερα η Εκκλησία μας. Πράγμα που σημαίνει ότι περιγράφει το ήθος το αποστολικό. Αλλά πρέπει να υπενθυμίσω – και έχει πολύ μεγάλη σημασία για τις ερμηνευτικές δυνατότητες και προοπτικές αυτής της περικοπής – ότι την ίδια περικοπή διαβάζουμε στην εορτή των Αγίων Αρχαγγέλων. Αυτό υπάρχει σαν μια σπουδαία δυνατότητα κατανοήσεως και συσχετίσεως του αποστολικού ήθους με το ήθος των Αγγέλων.

Και έτσι θα καταλάβουμε την περικοπή. Είναι οι Άγγελοι είναι ουράνιες δυνάμεις που διακονούν και λειτουργούν τον Θεό. Τον διακονούν στέλνοντας σε εμάς τα μηνύματά Του και ταυτόχρονα Τον λειτουργούν. Πράγμα που σημαίνει ότι ο Απόστολος  και Ευαγγελιστής Λουκάς το ίδιο πράγμα κάνουν ακριβώς: γίνονται η φωνή του Θεού και υπηρετούν τον Θεό. Και φυσικά η προοπτική του κειμένου που ανοίγεται μπροστά μας ανοίγει αυτόν το δρόμο που είναι το ήθος το αγγελικό και το αποστολικό στη ζωή του καθενός μας. Ακριβώς αυτό να δούμε γιατί η επέκταση πια του ήθους του αγγελικού και του αποστολικού στη ζωή του καθενός μας μας αφορά και μας ενδιαφέρει πάρα πολύ, γιατί και εμείς κατά αυτόν τον τρόπο πρέπει να λειτουργήσουμε.

Τι λέει ο Χριστός μας τώρα, ομιλώντας στους μαθητές Του; Ξεκινάει με μια φράση που δηλώνει την ενότητα που έχει μαζί τους και την ενότητα που έχει με τον Πατέρα Του. Λέει, όποιος ακούει εσάς, που εσείς τι ομιλείτε και λέτε; λέτε το λόγο μου, εμένα ακούει. Και όποιος δεν ακούει εμένα, δεν ακούει τον Πατέρα μου. Βλέπετε υπάρχει μια άμεση σχέση ενότητας. Ενότητας και υπακοής των Μαθητών (:«ακούω», «υπακούω») και ταυτόχρονα ενότητας και υπακοής του Υιού προς τον Πατέρα. Δηλαδή τα πάντα, όλα, ανάγονται μέσα στη ζωή της Αγίας Τριάδας. Εκεί υπάρχει ενότητα, υπάρχει αγάπη και, αφού υπάρχει αυτό εκεί, έτσι είναι ο Θεός. Αυτό ο Θεός το δίνει σε εμάς σαν δώρο και αποκτούμε με Εκείνον και όλοι μας αυτήν την ενότητα την Τριαδική. Υπάρχει αγάπη και ενότητα. Μέσα από αυτή την αγάπη και την ενότητα πια μπορούμε να λειτουργήσουμε το πρώτο βήμα το αποστολικό.

Και για να μπορέσεις να έχεις αυτή την ενότητα και την αγάπη πρέπει να ξεπεράσεις τα πάθη σου. Άρα δίνεις μια μάχη με τα πάθη σου. Και στέλνει ο Χριστός Αποστόλους Του, και εμάς όλους, για να μπορούμε να εκφράσουμε στη ζωή του κόσμου τη φωνή Του και το ήθος Του και το ό,τι είναι Εκείνος. Και αυτή είναι οφειλή μας μας και το καθήκον μας: όπως στέλνει τους Μαθητές Του και στέλνει και εμάς. Και πάνε οι Μαθητές Του και χαίρονται όταν βλέπουνε που τα πνεύματα υποτάσσονται σε αυτούς.

Και πάνε χαρούμενοι και λένε στον Χριστό: Ξέρεις, τα πνεύματα υποτάσσονται σε εμάς. Πολύ μεγάλη ιστορία.  Σάμπως και έκαναν κάτι ιδιαίτερο οι Μαθητές; Απλώς αγάπησαν τον Χριστό και ακολούθησαν τις πρώτες διδαχές Του. Γιατί τα πνεύματα υποτάσσονται σε αυτούς; Και ο Χριστός απαντάει: Μη χαίρεστε για αυτό, λέει. Για αυτό να μη χαίρεστε. Να χαίρεστε γιατί τα ονόματά σας γράφτηκαν στον ουρανό. Νίκησαν τα δαιμόνια και τα δαιμόνια σε αυτούς υποτάσσονται, γιατί πρώτα νίκησαν τα πάθη τους. Και επειδή νίκησαν τα πάθη τους απέκτησαν ήθος χριστοειδές και θεοειδές πάνω στον κόσμο. Είναι σαν τον Θεό.

Και επειδή η αγάπη νικάει οτιδήποτε και επειδή ακριβώς και η κόλαση του διαβόλου είναι η παρουσία της αγάπης του Θεού, αυτή ακριβώς η νίκη πάνω στα πάθη τούς κάνει να νικήσουν και τα δαιμόνια! Δεν είναι ανεξάρτητο διακόνημα και ανεξάρτητο επίτευγμα να κάνουν αυτό το πράγμα. Όποιος στρέφεται στον Χριστό, όποιος αγαπάει, είναι Αγάπη, όποιος γίνεται σαν τον Χριστό, σαν την Αγία Τριάδα και έχει ενότητα, νικάει οτιδήποτε κακό. Δεν είναι μια ιδιαίτερη πάλη και μια αγωνία. Γι’ αυτό να χαίρεστε λοιπόν! Γιατί νικήσατε τα πάθη σας και, μέσα από τη νίκη των παθών, γράφονται τα ονόματα σας στον ουρανό.

Και φυσικά προσθέτει ο Χριστός μετά λέγοντας – στους Μαθητές Του το λέει, αλλά με το δικό Του τρόπο στρεφόμενος στον Πατέρα του – για να προσδιορίσει οριστικά αυτό το ήθος το αποστολικό, το οποίο περνάει στο πρόσωπό μας και στη ζωή μας. Κάνει μια σύντομη προσευχή στο τέλος και λέει: Σ’ ευχαριστώ, Πατέρα μου, γιατί αυτά δεν τα έμαθες και δεν τα έδειξες στους σοφούς και τους συνετούς του κόσμου αυτού, δηλαδή αυτούς που είναι εγωιστές, και προσπαθούν τον κόσμο να τον κυβερνήσουνε όχι με την ενότητα, όχι με την αγάπη, όχι με το ήθος το τριαδολογικό, αλλά πάνε να νικήσουνε τα δαιμόνια με τα δαιμόνια, όντες δαίμονες. Και λέει: Ευχαριστώ, Πατέρα μου, γιατί σε αυτούς τους συνετούς και τους φρονίμους –  δηλαδή τους εγωιστές του κόσμου –  δεν τους τα έδειξες αυτά τα πράγματα. Και σε ποιους τα έδειξες; Στα νήπια, δηλαδή στους ταπεινούς. Και μας καλεί σε μια «νηπιότητα», σε μια κάθαρση στον παθών, μια αλλαγή της νοοτροπίας της ζωής μας. Όπου το κάθε τι δαιμονιώδες, το οποίο δεν εκφράζει αγάπη και ενότητα, καταλύει τον κόσμο και τον διαλύει. Και τότε γινόμαστε νήπιοι. Και τότε προσομοιάζουμε, κατά Χάριν, στην αγάπη του Θεού. Και τότε προσομοιάζουμε και στις Ουράνιες Δυνάμεις και στους Αποστόλους και στον σήμερα τιμώμενο Απόστολο.

Άρα το κείμενο που ακούσαμε είναι συγκλονιστικό, γιατί αφορά τον βηματισμό της ζωής μας. Και όχι μόνο αυτό· δεν είναι απλώς το ήθος του τι κάνουμε εμείς, είναι το τι αφήνουμε στα γύρω μας. Το τι πατήματα, το τι ίχνη αφήνουμε στο περιβάλλον μας. Μπαίνει ένα ήθος αποστολικό, αγαπητικό, ενότητας, νίκης κατά των δαιμόνων (που σημαίνει νίκη κατά των παθών); Ή μπαίνουμε στον κόσμο, ως δήθεν έξυπνοι και συνετοί και φρόνιμοι, για να κερδίσουμε με τα δικά μας επιτεύγματα και τον εγωισμό μας τον κόσμο; Και εδώ όλα καταλύονται και εδώ ο Χριστός καλεί όλους μας σε μια «νηπιότητα».

Τιμούμε λοιπόν σήμερα τον Απόστολο και Ευαγγελιστή Λουκά. Ταυτόχρονα έμμεσα τιμήσαμε τους Αγγέλους. Ταυτόχρονα, έμμεσα και άμεσα, τιμούμε όλους εκείνους οι οποίοι απέκτησαν αυτή την «νηπιότητα» και ταυτόχρονα ανοίγουμε μια άλλη προοπτική στον κόσμο. Την προοπτική που η φωνή μας να γίνει η φωνή του Θεού. Τα πατήματά μας να γίνουν πατήματα του Θεού πάνω στον κόσμο. Και η παρουσία μας να γίνει η παρουσία Αποστόλου.

  

Φιλολογική επιμέλεια κειμένου

Ελένη Κονδύλη

※

Περισσότερες ομιλίες του πατρός Κωνσταντίνου Στρατηγόπουλου είναι διαθέσιμες στην ιστοσελίδα :  www.floga.gr