Μια λάθος σχέση με την χάρη του Αγίου Πνεύματος - π.Κωνσταντίνος Στρατηγόπουλος

ΚΥΡΙΑΚῌ ΔΕΚΑΤῌ

Ἐκ τοῦ κατὰ Λουκᾶν
ιγ΄ 10- 17

Απομαγνητοφωνημένη ομιλία

του π. Κωνσταντίνου Στρατηγόπουλου, στα πλαίσια της ερμηνείας που έγινε στο κήρυγμα της Κυριακής 29  Νοεμβρίου του 1998

Τὸ ηχητικό απόσπασμα από την ομιλία - σε mp3 εδώ 

Στην συνέχεια των θαυμάτων που περιγράφει η Αγία Γραφή, έχουμε δει πολλούς αρρώστους να γίνονται καλά. Στην περίπτωση αυτή εδώ της συγκύπτουσας υπάρχει μια ιδιομορφία πολύ συγκεκριμένη που ο Ευαγγελιστής Λουκάς την τονίζει, θα έλεγα και για να δώσει έμφαση, με έναν τρόπο διπλό. Και αν μελετήσεις το κείμενο, και δυσκολεύεσαι να το κατανοήσεις και μπορεί αρκετά να σκανδαλιστείς.

Ποια είναι τα δύο επικίνδυνα σημεία τα οποία τα τονίζει εδώ, εκτάκτως φαίνεται, ο Λουκάς; Πρώτον, ομιλεί για «πνεύμα» ασθενείας και μετά λέει για την άρρωστη ο Χριστός ότι την «έδεσε» ο Σατανάς δεκαοκτώ χρόνια. Είναι εμφανής η δυσκολία που βγαίνει: Λέει «πνεύμα» ασθενείας, και έτσι λέει ότι η αρρώστια δεν είναι απλώς μια κατάσταση μόνο σωματική σε αυτή την περίπτωση. Και, το πιο σκανδαλιστικό, ότι δεν ήταν απλώς μια αρρώστια, ήταν μια κατάσταση που την είχε «δεμένη» ο Σατανάς – το  λέει συγκεκριμένα – με  την αρρώστια. Και μπορεί κάποιος να βγάλει φυσικά άμεσα το λανθασμένο συμπέρασμα που η κάθε αρρώστια είναι ένας δαιμονισμός.

Να δούμε το κείμενο, γιατί πραγματικά μπαίνει το κείμενο διεισδυτικά  στη θεραπευτική αυτής της απορίας και αυτού του σκανδαλισμού μας. Προσέξτε πρώτα-πρώτα τη λέξη «πνεύμα» ασθενείας. Ξέρουμε όλοι ότι, αν δεν ήμασταν μακριά από τον Χριστό και ζούσαμε στην κατάσταση την προ-πτωτική, μες στην κατάσταση της χάρης του Αγίου Πνεύματος, θα παραμέναμε άφθοροι και θα συνεχίζαμε εν αθανασία τη ζωή μας. Αυτό το γεγονός [η πτώση] μπήκε μες στη ζωή μας που, σε μια πρώτη πρόσβαση, είναι μια λάθος σχέση με την Χάρη του Αγίου Πνεύματος. Ακόμη και αν κάποιος ερμήνευε και έλεγε «πνεύμα» ασθενείας είναι το πνεύμα του διαβόλου, και εκεί οι Πατέρες λένε: πώς βρήκε και είναι πνεύμα ο διάβολος; Απ’ τον Θεό πήρε  αυτή τη χάρη και είναι πνεύμα· και το χρησιμοποιεί αρρωστημένα. Άρα μπορούμε πρώτα-πρώτα να πούμε ότι το «πνεύμα» ασθενείας είναι μια λάθος σχέση με την χάρη του Αγίου Πνεύματος, και φυσικά σε κάθε πτώση και σε κάθε αμαρτία «παίζεται» αυτή η λάθος σχέση με τη χάρη του Αγίου  Πνεύματος. Κάτω από αυτή την έννοια, δηλαδή αρρωστημένη όντας η σχέση με την χάρη του Αγίου Πνεύματος, πολύ εύκολα μπορούμε να ζήσουμε την κατάρρευση του σώματός μας.

Τι είναι όμως εκείνο το πιο βαρύ; ότι ήτανε «δεμένη» δεκαοκτώ χρόνια από τον Σατανά, δηλαδή τι σημαίνει «την έδεσε» ο Σατανάς; Εδώ γίνεται λόγος πια συγκεκριμένος, ότι είχε συγκεκριμένες αμαρτίες αυτή η γυναίκα, όπου δεν πέρασε από τη θεραπευτική που κάνει ο Χριστός. Δηλώνεται πια μια ασθένεια σωματική, που οπωσδήποτε είχε υπόβαθρο πνευματικό και αγιοπνευματικό – και όλες οι αρρώστιες έχουν υπόβαθρο αγιοπνευματικό – χωρίς ακριβώς να ξέρουμε πού είναι το ένα ή το άλλο. Ζούμε μέσα σε μια κατάσταση μη αγιοπνευματική και γενικά αρρωσταίνουμε χωρίς να προσδιορίζουμε άμεσα γιατί η αρρώστια μας οφείλεται στα δύο εκείνα. Κοιτάξτε τώρα τη θεραπευτική που δίνει απάντηση σε αυτό το κείμενο.

Τι κάνει ο Χριστός; Λέει, «επέθηκεν» επ’ αυτήν «τας χείρας» και αυτή «εδόξαζε τον Θεό». Πρώτα, πρώτα ο Χριστός την προσλαμβάνει. Εδώ γίνεται μια πρόσληψη. Αν δεν γίνει αυτή η πρόσληψη, τότε η θεραπεία βαθιά δεν έρχεται. Η πρόσληψη τι σημαίνει; Τώρα ο Θεός ξεπερνάει τα όρια της δικής της χαμένης σχέσης με τη χάρη του Αγίου Πνεύματος, και την προσλαμβάνει. Και αυτή τι κάνει; Ξεπερνάει τη δική της λανθασμένη σχέση με τον Θεό, που μέχρι τώρα ζούσε άλλη σχέση, και Τον δοξάζει. 

Σε αντίθεση με αυτούς που είναι γύρω, που όχι μόνο δεν δοξάζουν τον Θεό, αλλά κρίνουν τον Θεό. Βλέπετε εδώ είναι το σημείο το καίριο, το σημείο το κομβικό για θεραπευτική. Προσλαμβάνεται από τον Χριστό και αυτή Τον «δοξάζει». Όπου το «πνεύμα», δηλαδή η λάθος σχέση που έχει με τον Θεό, θεραπεύεται γι’ αυτήν η σχέση με τον Θεό. Και όταν πια δοξάζεις τον Θεό θεραπεύεσαι. Και προσέξτε εδώ πια, δεν σημαίνει που δεν θα ξαναρρωστήσεις, δεν είπε στην γυναίκα ότι δεν θα ξαναρρωστήσεις. Αλλά τώρα πια, η αρρώστια, μια κι είναι μέσα στη ζωή μας, θα είναι ένα άλλο στοιχείο δοξολογίας του Θεού. Αρρωσταίνοντας, θα συνεχίζεις τη θεραπευτική, όπου αρρωσταίνοντας θα δοξάζεις τον Θεό. Όπου πια η αρρώστια, η επόμενη από τη θεραπεία της, γίνεται μια πρόκληση. Όπου πια κυριαρχεί πάνω στην αρρώστια τώρα, δεν είναι «δεμένη» με μια μοίρα, με ένα στοιχείο μοίρας, που δεν ήξερε τι να κάνει. Την κυριαρχούσε η αρρώστια και ήτανε καταβεβλημένη από αυτήν, σωματικά και ψυχικά. Τώρα η σωματική καταβολή δεν είναι τίποτε, γιατί η ίδια δοξάζει τον Θεό και κυριαρχεί πάνω στην αρρώστια. Και λένε οι Πατέρες που ο Θεός πια επιτρέπει να έχουν αρρώστια και οι άγιοι. Γιατί με αυτόν τον τρόπο γελοιοποιούν οτιδήποτε ακριβώς δηλώνει φθορά μέσα από μια αρρώστια, γελοιοποιούν τα πάντα. Κυριαρχούν πάνω στην αρρώστια. Όπως κυριαρχούν και πάνω στο θάνατο.

Έτσι λοιπόν, δεν μπορείς πια να πεις «γιατί» είσαι άρρωστος. Αλλά ένα πράγμα ξέρεις: που έχεις μια σχέση χαμένη με τη χάρη του Αγίου Πνεύματος. Και όταν αφήσεις τον Χριστό να σκεπάσει με τη χάρη Του τη ζωή σου και όταν Τον δοξολογείς ένα πράγμα ξέρεις: που οπωσδήποτε θα ξαναρρωστήσεις. Αλλά πια θα κυριαρχείς την αρρώστια. Γιατί θα μπορείς να δοξάζεις τον Θεό. Εδώ είναι αυτό το μυστικό της θεραπευτικής της συγκύπτουσας γυναίκας, το οποίο μυστικό πια προσδιορίζει τη δική μας ζωή.

Αντί να γκρινιάζουμε και να διαμαρτυρόμαστε, να δοξάζουμε! Κυριαρχούμε την αρρώστια και δεν μας κυριαρχεί η αρρώστια! Και πέρα απ’ αυτό, προχωρούμε βαθύτερα και βαθύτερα στην πνευματική ζωή! Δηλαδή ο Χριστός πια αξιοποιεί την ενυπάρχουσα αρρώστια για να μας κάνει πιο προκλητικά αγιασμένους και πιο προκλητικά δοξολογούντες τον Θεό! Να λοιπόν τι σημαίνει για μας το περπάτημα και το βάδισμα στα καίρια σημεία δυσκολίας αυτής της ζωής. Αν πριν μας κατέβαλλαν και ήμασταν «δεμένοι» από αυτά, με απογοήτευση και με δαιμονική γκρίνια, τώρα τα πιάνουμε στα χέρια μας και τα πάμε όπου θέλουμε.

Και επειδή έτσι είναι η ζωή μας, είναι πια μια πορεία μέσα από στοιχεία πόνου και σταυρικά, αν αυτό δεν το πάρουμε ως θεραπευτική (και δεν υπάρχει κι άλλη θεραπευτική, καμία άλλη δεν υπάρχει!) τότε η ζωή μας θα είναι πραγματικά «δεμένη», αγχώδης και θα ζούμε πια ως δούλοι της ζωής και όχι ως ελεύθεροι και κυρίαρχοι της ζωής. Αν λοιπόν θέλετε να κυριαρχήσετε στη ζωή σας, κυριαρχήστε έτσι πάνω στον πόνο, με τη χάρη του Αγίου Πνεύματος! Και τότε θα αναδειχθεί αυτό που θέλει ο Χριστός: η ελευθερία του προσώπου του Χριστιανού μέσα στα δύσκολα πράγματα του κόσμου.

Φιλολογική επιμέλεια κειμένου

Ελένη Κονδύλη

※

Περισσότερες ομιλίες του πατρός Κωνσταντίνου Στρατηγόπουλου είναι διαθέσιμες στην ιστοσελίδα :  www.floga.gr  

 

Η ΖΩΤΙΚΗ ΚΙΝΗΣΗ ΤΗΣ «ΑΚΙΝΗΣΙΑΣ» ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ ΚΑΙ Η ΑΚΙΝΗΣΙΑ ΤΗΣ «ΚΙΝΗΣΗΣ» ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ

Η ΖΩΤΙΚΗ ΚΙΝΗΣΗ ΤΗΣ «ΑΚΙΝΗΣΙΑΣ» ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ ΚΑΙ Η ΑΚΙΝΗΣΙΑ ΤΗΣ «ΚΙΝΗΣΗΣ» ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ

Ἀπομαγνητοφωνημένη ὁμιλία

τοῦ πρωτοπρεσβυτέρου Κωνσταντίνου Στρατηγόπουλου,

ἀπό τήν ἱστοσελίδα floga.gr, ἐπάνω στό χωρίο τοῦ κατά Λουκᾶν Εὐαγγελίου, κεφάλαιο 13ο, στίχοι 10 ἔως 17, στά πλαίσια τῆς ἑρμηνείας πού ἔγινε στό κήρυγμα τῆς Κυριακῆς 5-12-2004.  

Θά ἔλεγε κάποιος πώς ἀκούσαμε ἕνα ἀκόμη θαῦμα τοῦ Χριστοῦ, ἀλλά ἐπειδή τό θαῦμα ἀκριβῶς κινεῖται στόν χῶρο τῆς ἀγάπης τοῦ Χριστοῦ καί τοῦ μυστηρίου τῆς ἀγάπης Του, παρόλο πού φαινομενικά δηλώνει τί γίνεται, μέσα σέ αὐτό τό θαῦμα κρύβεται μιά ὁλόκληρη διεργασία τῆς ἀγάπης τοῦ Θεοῦ καί τῆς καρδιακῆς ἀνταποκρίσεως τοῦ ἀνθρώπου σέ αὐτό τό θαῦμα πού κάνει. Αὐτή ἡ περικοπή πού ἀκούσαμε πρίν ἀπό λίγο, τόσο ἁπλά κατανοητή, προσδιορίζει, στά ἐσωτερικά της πολύ μυστικά μεγέθη, πολύ βαθιές καρδιακές διεργασίες πού εἶναι ἀνοιχτές καί γιά μᾶς, φυσικά, γιά τή λειτουργία τοῦ δρόμου τοῦ θαύματος μέσα ἀπό ἄλλες διαδικασίες, πέρα ἀπό τόν τρόπο πού ἐμεῖς τό καταλαβαίνουμε σάν ἔκτακτο γεγονός, μέσα ἀπό τό ὁποῖο γίνεται κάτι ξαφνικά ἐπάνω μας. 

Προσέξτε -καί πρέπει νά προσέξουμε- τίς λεπτομέρειες τῆς περικοπῆς. Ἐδῶ προσδιορίζεται πάρα πολύ συγκεκριμένα, σχεδόν μέ τρεῖς λέξεις (κάτι πού δέν εἶναι σύνηθες), τό εἶδος τῆς ἀρρώστιας τῆς γυναίκας, θαρρεῖς καί γράφει κάποιος ἕνα ἰατρικό δελτίο. Λέει «συγκύπτουσα, μή δυναμένη ἀνακῦψαι» καί μάλιστα «εἰς τό παντελές». Δέν εἶναι σύνηθες τό γεγονός τῆς περιγραφῆς τῆς ἀρρώστιας «τριτῶς», μέ αὐτόν τόν τρόπο πού γίνεται ἐδῶ πέρα καί θέλει κάτι νά προκαλέσει ὁ Εὐαγγελιστής Λουκᾶς, γιά τή διεργασία τῆς βαθιᾶς ἑρμηνείας τοῦ κειμένου. Δηλώνεται λοιπόν μιά ἀκινησία τῆς γυναίκας: «Συγκύπτουσα», «μή δυναμένη ἀνακῦψαι» καί «εἰς τό παντελές». Ταυτόχρονα ὅμως, ἀπ᾽ ὅ,τι φαίνεται, ἀπ᾽ ὅ,τι ἑρμηνεύουν οἱ Πατέρες πού προσεγγίζουν τήν περικοπή, μές στήν καρδιά τῆς γυναίκας τῆς ἐξωτερικά ἀκίνητης λειτουργεῖται μιά πολύ βαθιά κίνηση. Εἶναι μυστική κίνηση πού δέν φαίνεται στό κείμενο. Ἁπλῶς συλλαμβάνουμε τήν κίνησή της μέ ἕναν τρόπο ἀποφατικό ὄχι γιατί κάνει κάτι, οὔτε λέει τίποτε (εἶναι τελείως σιωπηλή), [ἀλλά] ἀπό τή λέξη πού λέει τό κείμενο, ὅτι ὁ Χριστός «προσεφώνησε» αὐτή. 

Ὁ Χριστός, παρόλο πού μᾶς ἀγαπάει ἀτέλειωτα, δέν παρεμβαίνει ποτέ διά ἐξωτερικῶν γεγονότων γιά νά παρέμβει στήν ἐλευθερία μας. Ἐδῶ τό «προσεφώνησε» καί μάλιστα «προσεφώνησε» (δίνεται ἐπίφαση στό γεγονός τοῦ ἤχου τῆς φωνῆς) σημαίνει πού ὁ Χριστός ἀνταποκρίνεται σέ αὐτή τή βαθιά ἐσωτερική μυστική κίνηση πού κάνει ἡ γυναίκα, ἡ ἀκίνητη γυναίκα, ἀλλά κινούμενη καρδιακά πρός τόν Χριστό, ἀπ᾽ ὅ,τι φαίνεται μέ ἕναν τρόπο ἡσυχαστικό, βαθιά νηπτικό, ἀσκητικό. Αὐτή ἡ γυναίκα, πολύ μυστικά, πολύ κρυφά ἀσκήθηκε σέ αὐτή τήν κίνηση πρός τόν Χριστό καί ὁ Χριστός ἀνταποκρίνεται προσφωνῶν αὐτήν. Καί φαίνεται πού ἔτσι εἶναι τά πράγματα, πώς ἡ γυναίκα οὔτε διαμαρτύρεται γιά τήν ἀρρώστια, οὔτε περιγράφει τήν ἀρρώστια ἡ ἴδια, δέν κάνει τίποτε, παρά μόνο καταλήγει νά ἐμφανιστεῖ αὐτό τό μυστικό δομικό στοιχεῖο πού ἔχει πάνω της μέ τό ὅτι δοξολόγησε τόν Θεό. Καμιά ἄλλη κουβέντα. Ἐκρήγνυται ὅλη αὐτή ἡ ἐσωτερική κίνηση σέ μιά δοξολογία καί ἔρχεται ἕνα πρῶτο βασικό συμπέρασμα μέσα ἀπό τήν πορεία τῆς περικοπῆς, ὅτι ἡ βαθιά κίνηση ἡ ἐσωτερική ὁρίζει τά πράγματα γιά τή ζωή μας, ὅπου ὁ Χριστός ἀνταποκρίνεται κι Ἐκεῖνος μέ ἕναν μυστικό τρόπο, ἔστω μέ μιά φωνή πού προσεφώνησε, σέ αὐτή μας τήν κίνηση. 

Εἶναι ὁλόκληρη ἡ πνευματική ζωή τοῦ χριστιανοῦ, πού εἶναι μιά πολύ βαθιά κίνηση, ἐν ἀντιδιαστολῇ μέ τόν περίγυρο τῆς περικοπῆς πού ἀκούσαμε (ὅλοι ἐκεῖνοι πού ἔβλεπαν καί ἀνέλυαν τό γεγονός, γιατί καί πῶς, εἶναι Σάββατο…). Μιά ἀνάλυση, μιά λογοκρατία, μιά κυριαρχία πληθωρικότητας τοῦ λόγου, πού εἶναι οὐσιαστικά μιά ἀκινησία γιά τή λύση τῶν προβλημάτων τοῦ κόσμου. Ὅλη αὐτή ἡ δεδηλωμένη ἀναζήτηση μέ ἕνα δυναμικό τρόπο, μέ λόγια, μέ ἐκφράσεις, μέ φιλοσοφίες, γιά τό τί θά γίνει γιά τόν κόσμο, δηλώνει αὐτή τήν ὁριζόντια, τελείως δαιμονιώδη κίνηση. Δαιμονιώδης εἶναι ἡ κίνηση ἡ ὁποία δέν καταλήγει στόν Θεό. Εἶναι ἁπλῶς μιά κίνηση πού παλινδρομεῖ συνεχῶς μέ ἕναν σπειροειδῆ τρόπο καί δέν καταλήγει πουθενά, μιά συνεχής ἀναζήτηση. Αὐτό κάνει ὁ περίγυρος. Ἔχει φαινομενικά κίνηση καί ἔχει μιά νεκρή ἀκινησία καί κάνει ἡ περικοπή ἐδῶ πέρα αὐτή τήν ἀντιπαραβολή τῆς πληθωρικῆς σιωπῆς μέ τήν πληθωρική κίνηση καί ἀπορρίπτεται ἡ πληθωρική κίνηση ἄν δέν ὑπάρχει πληθωρική αὐτή ἡ ἡσυχία καί ἡ βαθιά κίνηση πρός τόν Χριστό μας. Καί γίνεται τό θαῦμα καί ἁπλῶς ὁ κόσμος γύρω χαίρει, χωρίς νά προσδιορίζει τί ἔγινε. Ξέρουν ὅτι κάτι βαθύ ἔγινε. 

Καί ἀνοίγεται ἕνας δρόμος στή ζωή μας. Εἶναι πολύ βαθιά μυστικός. Ἡ πνευματική ζωή εἶναι ἕνα μυστήριο, δέν ὁρίζεται μέ συντεταγμένες. Ἡ Ἐκκλησία ἁπλῶς δίνει τρόπους καί αὐτοί οἱ τρόποι χαράζουν ἕνα βαθύ μυστήριο μέσα μας. Λέει «μετάνοια», λέει «νηστεία», λέει αὐτά πού λέει. Μέσα ἐκεῖ πέρα ὑπάρχει μιά ὁλόκληρη σιωπηλή κίνηση πρός τόν Χριστό πού καταργεῖ καί ἀναιρεῖ ὁποιαδήποτε διαμαρτυρία, ὁποιαδήποτε ἀνάλυση τοῦ «πῶς» καί τοῦ «γιατί», τοῦ «ἔτσι» καί τοῦ «ἀλλιῶς», «γιατί εἴμαστε;». Καί καταλήγει αὐτή ἡ κίνηση πρός τόν Χριστό καί γίνεται ἁπλῶς μιά δοξολογία. Στή χαρά καί στή λύπη ὅλα εἶναι δοξολογία καί ὁ Χριστός ἀνταποκρίνεται μυστικά καί ἡ γυναίκα ἡ ὁποία δέν κινεῖται πιά εἶναι κινούμενη, γιατί ὁ ἅγιος εἶναι κινούμενος καί ἔχει μιά ἀτέλειωτη κίνηση, πού πάει στόν οὐρανό. Αὐτή λοιπόν ἡ ἀντιπαραβολή τῆς κίνησης καί τῆς ἀκινησίας ὁρίζει πραγματικά καί μπορεῖ πραγματικά νά δώσει νόημα στή συνεχῶς ταραγμένη καί κινούμενη, ἀναζητοῦσα ἐποχή μας μέ τόσο πολλά λόγια. 

Ἡ ὀρθόδοξη ζωή ἔχει αὐτή τή βαθιά κίνηση καί τότε, ὅταν τή βρεῖς, καί μιλᾶς καί σωπαίνεις εἶσαι στόν Χριστό κοντά. Ἄν δέν τήν βρεῖς, καί μιλᾶς καί σωπαίνεις εἶσαι δαιμονιώδης. Ἀκολουθεῖς αὐτήν τήν πορεία, εἰδάλλως, πραγματικά, καί μή ζώντας τήν Ὀρθοδοξία καί μιλώντας γιά τό κάλλος της, γιά τούς μεγάλους θησαυρούς της, δέν θά κάνουμε αὐτή τή βαθιά κίνηση, καί κρίνεται ὁλόκληρη ἡ ζωή μας. Καί τότε ὁ Χριστός ἀνταποκρίνεται φωνάζοντας πρός ἐμᾶς, προσφωνῶν πρός ἐμᾶς καί ἐμεῖς πιά δοξολογοῦμε τόν Θεό καί τίποτε ἄλλο καί ἐκεῖ τελειώνει ὅλη ἡ ἱστορία. Τελειώνει καί ἀρχίζει ξανά, καί εἶναι καί πάλι μιά κίνηση καί πάλι μιά σιωπή καί πάλι μιά θεραπεία ἀπό τόν Χριστό. 

Εὐχόμαστε, λοιπόν, αὐτόν τόν μυστικό τρόπο τῆς ἀναιρέσεως τῆς δυναμικῆς τοῦ κόσμου τοῦ δικοῦ μας ἔτσι νά τόν ζήσουμε καί τότε πραγματικά θά βροῦμε τό κάλλος τῶν προτάσεων τῆς ὀρθοδόξου Παραδόσεώς μας.

(Πηγή: http://www.floga.gr/50/01/01/2004-5/200412050101.asp)